Tọa đàm tập trung trao đổi về yêu cầu bảo đảm cung ứng điện cho mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn 2026-2030; tiến độ phát triển nguồn và lưới điện; những vấn đề đặt ra trong vận hành hệ thống khi tỷ trọng năng lượng tái tạo gia tăng; cùng các giải pháp về cơ chế, chính sách, đầu tư và vận hành hệ thống điện. 

Cùng tham gia tọa đàm có ông Nguyễn Quốc Trung - Phó Tổng giám đốc NSMO; ông Trịnh Quang Ninh - Phó Trưởng Ban Kế hoạch, EVN; chuyên gia năng lượng Hà Đăng Sơn - Chủ tịch Trung tâm Nghiên cứu năng lượng và Tăng trưởng xanh.

Áp lực cung ứng điện tiếp tục gia tăng

Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, nhu cầu tiêu thụ điện trong giai đoạn 2026-2030 được dự báo tăng khoảng 10,5-12,9%/năm. Hệ số đàn hồi giữa tăng trưởng điện và tăng trưởng GDP ở mức khoảng 1,1-1,2 lần.

Thực tế vận hành trong năm 2026 cho thấy công suất cực đại của hệ thống điện quốc gia đã đạt khoảng 58.500 MW trong đợt nắng nóng cao điểm cuối tháng 6. Riêng miền Bắc đạt khoảng 30.200 MW, với tốc độ tăng trưởng phụ tải đỉnh trên 14,4%.

Theo đại diện NSMO, nếu phụ tải tiếp tục duy trì tốc độ tăng như hiện nay, công suất đỉnh toàn quốc đến năm 2030 có thể tiệm cận mức 100.000-110.000 MW.

Miền Bắc hiện là khu vực chịu áp lực cung ứng điện lớn do tiến độ phát triển nguồn điện tại chỗ còn chậm, trong khi khả năng truyền tải trên các đường dây 500 kV liên miền đã tiệm cận giới hạn vận hành. Phụ tải khu vực này cũng có đặc điểm nhạy cảm với nhiệt độ và thường đạt đỉnh vào khoảng 21-23 giờ, thời điểm nguồn điện mặt trời không còn phát điện.

Đến năm 2030, tổng công suất lắp đặt toàn hệ thống cần đạt khoảng 180.000-220.000 MW. Theo đó, hệ thống cần bổ sung gần 90.000 MW nguồn điện mới cùng với hệ thống lưới điện truyền tải đồng bộ.

Tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách

Tại tọa đàm, Phó Cục trưởng Cục Điện lực Bùi Quốc Hùng cho biết Bộ Công Thương đang rà soát, điều chỉnh cơ cấu nguồn điện giữa các vùng miền; đẩy nhanh việc ban hành khung giá phát điện cho năng lượng tái tạo năm 2026; đồng thời tiếp tục hoàn thiện cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) nhằm tạo hành lang pháp lý minh bạch và thu hút thêm nguồn lực xã hội tham gia đầu tư vào ngành điện.

Bên cạnh đó, các nội dung liên quan đến tiến độ triển khai các dự án nguồn, lưới điện và việc tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện dự án tiếp tục được đặt ra trong quá trình bảo đảm cung ứng điện cho giai đoạn tới.

EVN dự kiến đầu tư khoảng 830.000 tỷ đồng giai đoạn 2026-2030

Đại diện EVN cho biết Tập đoàn đã xây dựng kế hoạch đầu tư giai đoạn 2026-2030 với tổng vốn khoảng 830.000 tỷ đồng.

Theo ông Trịnh Quang Ninh, Phó Trưởng Ban Kế hoạch EVN, Tập đoàn tập trung hoàn thành 15 dự án nguồn điện trọng điểm với tổng công suất hơn 6.000 MW, gồm Nhiệt điện Quảng Trạch 1, LNG Quảng Trạch 2, các dự án thủy điện mở rộng như Trị An, Tuyên Quang, Sê San 3, Sê San 4 và Thủy điện tích năng Bác Ái.

EVN cũng dự kiến triển khai 2.000 MW hệ thống pin lưu trữ năng lượng (BESS) và đưa vào vận hành gần 300 dự án lưới điện truyền tải 220-500 kV trong giai đoạn 2026-2030.

Để bảo đảm tiến độ các dự án, đại diện EVN cho rằng cần tiếp tục tháo gỡ các vướng mắc trong khâu chuẩn bị đầu tư, đồng thời xử lý các thủ tục liên quan đến đất đai, quy hoạch, môi trường và giải phóng mặt bằng.

Tăng cường các giải pháp về vận hành và sử dụng điện

Một trong những nội dung được trao đổi tại tọa đàm là yêu cầu nâng cao khả năng vận hành hệ thống điện trong điều kiện phụ tải tăng nhanh và tỷ trọng năng lượng tái tạo tiếp tục gia tăng.

Chuyên gia năng lượng Hà Đăng Sơn cho rằng, cùng với vai trò của các doanh nghiệp nhà nước, cần tiếp tục tháo gỡ các vướng mắc về thể chế, tạo sự thống nhất trong quá trình thực thi tại các địa phương; đồng thời phát huy các nguồn điện phân tán, đẩy mạnh tiết kiệm năng lượng và ứng dụng công nghệ lưu trữ điện.

Các giải pháp về quản lý phía cầu, tiết kiệm điện, phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ kết hợp lưu trữ và điều chỉnh biểu giá điện giờ cao điểm tiệm cận với thực tế vận hành hệ thống cũng được đề cập tại tọa đàm.

Cùng với đó là yêu cầu nâng cao chất lượng dự báo phụ tải, dự báo nguồn năng lượng tái tạo, tăng khả năng linh hoạt của hệ thống điện và triển khai các giải pháp lưu trữ năng lượng trong giai đoạn tới.

Tọa đàm đã trao đổi nhiều nội dung liên quan đến bảo đảm cung ứng điện cho giai đoạn 2026-2030, trong đó tập trung vào phát triển nguồn và lưới điện, hoàn thiện cơ chế, chính sách, nâng cao năng lực vận hành và tăng cường các giải pháp sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả.